پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۱۵۲ دیوان حافظ

در ازل پرتوِ حُسنت ز تجلی دَم زد

تعبیر فال

پیام کلی: امید

از مشهورترین غزل‌های عرفانی حافظ به فال تو آمده است؛ داستان آفرینشی که با عشق آغاز شد و آتش در همه عالم زد. شور و عشقی که در دل داری بخشی از سرشت توست؛ از آن نترس. حافظ می‌گوید دیگران قرعه را بر عیش زدند و دل ما بر غم؛ اما همین تجربه‌ها به تو عمق داده‌اند. نیتت از دل برخاسته و ریشه‌ای کهن دارد.

شاه‌بیت فال شما

در ازل پرتوِ حُسنت ز تجلی دَم زدعشق پیدا شد و آتش به همه عالم زد

متن کامل غزل

در ازل پرتوِ حُسنت ز تجلی دَم زدعشق پیدا شد و آتش به همه عالم زد

جلوه‌ای کرد رُخَت دید مَلَک عشق نداشتعینِ آتش شد از این غیرت و بر آدم زد

عقل می‌خواست کز آن شعله چراغ افروزدبرق غیرت بدرخشید و جهان برهم زد

مدعی خواست که آید به تماشاگَهِ رازدست غیب آمد و بر سینهٔ نامحرم زد

دیگران قرعهٔ قسمت همه بر عیش زدنددل غمدیدهٔ ما بود که هم بر غم زد

جانِ عِلْوی هوسِ چاهِ زنخدان تو داشتدست در حلقهٔ آن زلفِ خَم اندر خَم زد

حافظ آن روز طربنامهٔ عشق تو نوشتکه قلم بر سرِ اسبابِ دلِ خُرَّم زد

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۱۵۳ است:

سحر چون خسرو خاور، عَلَم بر کوهساران زدبه دستِ مرحمت، یارم، درِ امیدواران زد

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

از مشهورترین غزل‌های عرفانی حافظ که داستان آفرینش را با زبان عشق روایت می‌کند. در ازل پرتو حسن تو جلوه کرد، عشق پیدا شد و آتش در همه عالم زد. فرشته عشق نداشت؛ پس این آتش بر آدم زده شد. عقل خواست از آن شعله چراغ بیفروزد، اما برق غیرت جهان را بر هم زد. بیت پنجم تلخ و زیباست: دیگران قرعه قسمت را بر عیش زدند و دل غم‌دیده ما قرعه را بر غم زد.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.