پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۳۹۶ دیوان حافظ

صبح است ساقیا قدحی پرشراب کن

تعبیر فال

پیام کلی: بشارت

ای صاحب فال، صبح است و روزی تازه آغاز شده: «صبح است ساقیا قدحی پرشراب کن، دور فلک درنگ ندارد، شتاب کن». زمان درنگ نمی‌کند؛ فال تو می‌گوید کاری را که دوست داری امروز آغاز کن. حافظ می‌گوید خورشید از مشرق ساغر طلوع کرد؛ اگر توشه شادی می‌خواهی، خواب غفلت را ترک کن. فرصت امروز را دریاب.

شاه‌بیت فال شما

خورشید می ز مشرق ساغر طلوع کردگر برگ عیش می‌طلبی ترک خواب کن

متن کامل غزل

صبح است ساقیا قدحی پرشراب کندور فلک درنگ ندارد شتاب کن

زان پیش‌تر که عالم فانی شود خرابما را ز جام بادهٔ گلگون خراب کن

خورشید می ز مشرق ساغر طلوع کردگر برگ عیش می‌طلبی ترک خواب کن

روزی که چرخ از گل ما کوزه‌ها کندزنهار کاسهٔ سر ما پرشراب کن

ما مرد زهد و توبه و طامات نیستیمبا ما به جام باده صافی خطاب کن

کار صواب، باده پرستی‌ست حافظابرخیز و عزم جزم به کار صواب کن

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۳۹۷ است:

ز در در آ و شبستان ما منور کنهوای مجلس روحانیان معطر کن

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی کوتاه و شاد در غنیمت شمردن صبح و عمر. صبح است ساقی، قدحی پر از شراب کن؛ گردش فلک درنگ ندارد، شتاب کن. بیت سوم تصویری زیباست: خورشید می از مشرق ساغر طلوع کرد؛ اگر توشه شادی می‌خواهی خواب را ترک کن. بیت چهارم یادآور رباعیات خیام است: روزی که چرخ از گل ما کوزه‌ها بسازد، زنهار کاسه سر ما را پر از شراب کن. بیت پنجم صراحت حافظ است: ما مرد زهد و توبه و ادعا نیستیم.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.