فال شما · غزل شماره ۴۸۶ دیوان حافظ
بلبل، ز شاخِ سرو، به گلبانگِ پهلوی
تعبیر فال
پیام کلی: پندای صاحب فال، این غزل مشهور با آواز بلبل آغاز می‌شود و به پندی ماندگار می‌رسد: دهقان سالخورده به پسرش گفت: ای نور چشم من، جز آنچه کاشته‌ای درو نمی‌کنی. هر چه امروز بکاری، فردا همان را برمی‌داری؛ پس بذر خوبی بکار. حافظ یادآوری می‌کند که جمشید از جهان جز حکایت جام نبرد؛ آرامش یک زندگی ساده از شکوه پادشاهی ارزشمندتر است.
شاه‌بیت فال شما
دهقان سالخورده، چه خوش گفت با پسرکای نورِ چشمِ من! به جز از کِشته، نَدرَوی
اشتراک فال
تصویری از شاه‌بیت و تعبیر فال برای استوری یا فرستادن در پیام‌رسان؛ تصویر روی دستگاه خودتان ساخته می‌شود.
متن کامل غزل
بلبل، ز شاخِ سرو، به گلبانگِ پهلویمی‌خوانْد دوش، درسِ مقاماتِ معنوی
یعنی بیا، که آتشِ موسی، نمودْ گُلتا از درخت، نکتهٔ توحید بشنوی
مرغان باغ، قافیه‌سنجند و بذله‌گویتا خواجه مِی خورَد، به غزل‌های پهلوی
جمشید، جز حکایتِ جام، از جهان نَبُردزنهار! دل مَبَند، بر اسبابِ دنیوی
این قصّهٔ عجب شِنو از بختِ واژگونما را بِکُشت یار، به انفاسِ عیسَوی
خوش، وقتِ بوریا و گدایی و خوابِ امنکاین عیش، نیست درخورِ اُورَنگِ خسروی
چَشمت، به غَمزه، خانهٔ مردم، خراب کردمَخموریـَت مَباد، که خوش مَست می‌رَوی
دهقان سالخورده، چه خوش گفت با پسرکای نورِ چشمِ من! به جز از کِشته، نَدرَوی
ساقی، مگر وظیفهٔ حافظ، زیاده دادکآشفته گَشت، طُرّهٔ دَستارِ مولوی
شاهد فال
به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۴۸۷ است:
ای بی‌خبر بکوش که صاحب‌خبر شویتا راهرو نباشی کی راهبر شوی؟
درباره این غزل
از مشهورترین غزل‌های حافظ که با تصویر بلبلی آغاز می‌شود که دیشب از شاخ سرو با آواز پهلوی درس مقامات معنوی می‌خواند. بیت دوم اشاره به داستان موسی و درخت آتش است: یعنی بیا که گل آتش موسی را نشان داد تا از درخت نکته توحید را بشنوی. بیت چهارم پندی حکیمانه است: جمشید جز حکایت جام از جهان چیزی نبرد؛ زنهار، دل به اسباب دنیا مبند. بیت هشتم از پرکاربردترین پندهای دیوان است: کشاورز سالخورده به پسرش چه خوش گفت: ای نور چشمم، جز آنچه کاشته‌ای درو نمی‌کنی.
فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.