پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۱۰ دیوان حافظ

دوش از مسجد سویِ میخانه آمد پیرِ ما

تعبیر فال

پیام کلی: امید

در آستانه تغییری هستی؛ شاید کسی که به او اعتماد داری راه تازه‌ای برگزیده و تو میان دو راه مانده‌ای. حافظ هم وقتی پیرش از مسجد به میخانه رفت، دنبال او رفت و این همراهی را تقدیر دانست. فال تو می‌گوید از دگرگونی نترس و اگر دلت راه را نشان می‌دهد، همراه شو. آنچه برای تو رقم خورده، با لطف و خوبی رقم خورده است.

شاه‌بیت فال شما

در خراباتِ طریقت ما به هم منزل شویمکاین‌چنین رفته‌ است در عهدِ ازل تقدیرِ ما

متن کامل غزل

دوش از مسجد سویِ میخانه آمد پیرِ ماچیست یارانِ طریقت بعد از این تدبیرِ ما؟

ما مریدان روی سویِ قبله چون آریم؟ چونروی سویِ خانهٔ خَمّار دارد پیرِ ما

در خراباتِ طریقت ما به هم منزل شویمکاین‌چنین رفته‌ است در عهدِ ازل تقدیرِ ما

عقل اگر داند که دل در بندِ زلفش چون خوش استعاقلان دیوانه گردند از پیِ زنجیرِ ما

رویِ خوبت آیتی از لطف بر ما کشف کردزان زمان جز لطف و خوبی نیست در تفسیرِ ما

با دلِ سنگینت آیا هیچ درگیرد شبیآهِ آتشناک و سوزِ سینهٔ شبگیرِ ما؟

تیرِ آهِ ما ز گردون بگذرد حافظ خموشرحم کن بر جانِ خود پرهیز کن از تیرِ ما

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۱۱ است:

ساقی به نورِ باده برافروز جامِ مامطرب بگو که کارِ جهان شُد به کامِ ما

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

پیر حافظ از مسجد به میخانه رفته و مریدان حیران‌اند که اکنون چه کنند. این «تغییر قبله» در زبان حافظ کنایه از گذر از زهد ظاهری به عشق و معرفت است. شاعر همراهی در «خرابات طریقت» را تقدیری ازلی می‌داند و می‌گوید اگر عقل بداند دل در بند زلف یار چه خوش است، عاقلان هم دیوانه می‌شوند.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.