پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۱۶۰ دیوان حافظ

خوش است خلوت اگر یار یارِ من باشد

تعبیر فال

پیام کلی: صبر

ای صاحب فال، دلت برای جایی یا کسی تنگ است؛ حافظ می‌گوید هوای کوی تو از سرم نمی‌رود، آری، دل غریب همیشه با وطن است. اگر دور از خانه یا عزیزی هستی، ارتباطت را با ریشه‌هایت حفظ کن؛ این دلتنگی نشانه وفاداری توست. فال تو پند می‌دهد به همراهی نیمه‌کاره راضی نشوی؛ خلوت وقتی خوش است که یار، یار تو باشد.

شاه‌بیت فال شما

هوایِ کویِ تو از سر نمی‌رود آریغریب را دلِ سرگشته با وطن باشد

متن کامل غزل

خوش است خلوت اگر یار یارِ من باشدنه من بسوزم و او شمعِ انجمن باشد

من آن نگینِ سلیمان به هیچ نَسْتانَمکه گاه گاه بر او دستِ اهرمن باشد

روا مدار خدایا که در حریمِ وصالرقیب محرم و حِرمان نصیبِ من باشد

هُمای گو مَفِکَن سایهٔ شرف هرگزدر آن دیار که طوطی کم از زَغَن باشد

بیانِ شوق چه حاجت؟ که سوز آتش دلتوان شناخت ز سوزی که در سخن باشد

هوایِ کویِ تو از سر نمی‌رود آریغریب را دلِ سرگشته با وطن باشد

به سانِ سوسن اگر دَه‌زبان شود حافظچو غنچه پیشِ تواش مُهر بر دهن باشد

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۱۶۱ است:

کِی شعر تر انگیزد خاطر که حزین باشدیک نکته از این معنی گفتیم و همین باشد

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی در آرزوی خلوت با یار و گله از روزگار. خلوت خوش است اگر یار با من باشد، نه این‌که من بسوزم و او شمع جمع دیگران باشد. بیت دوم تمثیلی از داستان سلیمان دارد: انگشتر سلیمان را که گاهی به دست اهریمن می‌افتد، نمی‌خواهم. بیت چهارم نقد روزگار است: هما سایه شرفش را بر دیاری که طوطی کمتر از زغن است نیفکند. بیت ششم از زیباترین ابیات در غربت است: دل سرگشته غریب همیشه با وطن است.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.