پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۱۸۷ دیوان حافظ

دِلا! بِسوز! که سوزِ تو، کارها بِکُنَد

تعبیر فال

پیام کلی: امید

ای صاحب فال، از پرکاربردترین بیت‌های دیوان پاسخ نیت توست: «تو با خدای خود انداز کار و دل خوش دار، که رحم اگر نکند مدعی، خدا بکند». کارت را به خدا بسپار و دلت را آرام نگه دار. حافظ می‌گوید سوز دل تو کارها می‌کند و نیاز نیمه‌شب صد بلا را دور می‌کند. اگر از کسی عتابی می‌بینی، تحمل کن؛ یک کرشمه تلافی صد جفا را می‌کند.

شاه‌بیت فال شما

تو با خدایِ خود اَنداز کار! و دِل، خوش دار!کِه رَحْم اَگَر نَکُنَد مُدَّعی‌، خُدا بِکُنَد

متن کامل غزل

دِلا! بِسوز! که سوزِ تو، کارها بِکُنَدنیازِ نیم‌شَبی، دَفْعِ صَد بَلا بِکُنَد

عِتابِ یارِ پَری‌چِهْرِه، عاشِقانِه بِکَش!کِه یِک کِرِشْمِه، تَلافیِّ صَد جَفا بِکُنَد

زِ مُلْک تا مَلَکوتَش، حِجاب بَردارَنْدهَر آن‌کِه خِدْمَتِ جامِ جَهان‌نَما بِکُنَد

طَبیبِ عِشْق، مَسیحا‌دَم است و مُشْفِق، لیکچو دَرد، دَر تو نَبینَد؛ کِه را دَوا بِکُنَد؟

تو با خدایِ خود اَنداز کار! و دِل، خوش دار!کِه رَحْم اَگَر نَکُنَد مُدَّعی‌، خُدا بِکُنَد

زِ بَخْتِ خُفْتِه مَلولَم، بُوَد که بیداریبِه وَقْتِ فاتِحِهٔ صُبْح، یک دُعا بِکُنَد؟

بِسوخْت «حافِظ» و بویی به زُلْفِ یار نَبُرْدمَگَر دِلالَتِ این دولَتَش، صَبا بِکُنَد

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۱۸۸ است:

مَرا به رِنْدی و عِشْق، آن فُضول، عِیْب کُنَدکِه اِعْتِراض بَر اَسْرارِ عِلْمِ غِیْب کُنَد

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

از غزل‌های امیدبخش و پرکاربرد حافظ. ای دل بسوز، که سوز تو کارها می‌کند؛ نیاز نیمه‌شب صد بلا را دور می‌کند. بیت دوم پند صبوری در عشق است: یک کرشمه یار تلافی صد جفا را می‌کند. بیت چهارم نکته‌ای ژرف دارد: طبیب عشق مسیح‌دم و مهربان است، اما وقتی دردی در تو نبیند چه کسی را درمان کند؟ بیت پنجم از پرکاربردترین ابیات است: کارت را به خدا بسپار و دل خوش دار، که اگر مدعی رحم نکند، خدا رحم می‌کند.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.