پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۲۲۲ دیوان حافظ

از سرِ کویِ تو هر کو به ملالت برود

تعبیر فال

پیام کلی: پند

با دلسردی کاری را رها نکن؛ حافظ می‌گوید هر کس با ملالت از کوی دوست برود، کارش پیش نمی‌رود. اما کاروانی که حفظ خدا بدرقه‌اش باشد، با شکوه می‌نشیند و با جلال می‌رود. فال تو پایداری و توکل می‌خواهد. پند مشهور بیت ششم را هم به یاد داشته باش: حکم همه چیز با عاقبت است؛ درباره دیگران داوری نکن، که کسی از پایان کار آگاه نیست.

شاه‌بیت فال شما

کاروانی که بُوَد بدرقه‌اش حفظِ خدابه تَجَمُّل بنشیند، به جَلالت برود

متن کامل غزل

از سرِ کویِ تو هر کو به ملالت برودنرود کارش و آخِر به خجالت برود

کاروانی که بُوَد بدرقه‌اش حفظِ خدابه تَجَمُّل بنشیند، به جَلالت برود

سالک از نورِ هدایت بِبَرَد راه به دوستکه به جایی نرسد گر به ضَلالت برود

کامِ خود آخرِ عمر از مِی و معشوق بگیرحیفِ اوقات که یک سر به بطالت برود

ای دلیلِ دلِ گم‌گشته! خدا را مددیکه غریب اَر نَبَرَد رَه، به دلالت برود

حکمِ مستوری و مستی همه بر خاتِمَت استکس ندانست که آخِر به چه حالت برود

حافظ از چشمهٔ حکمت به کف آور جامیبو که از لوحِ دلت نقشِ جهالت برود

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۲۲۳ است:

هرگزم نقشِ تو از لوحِ دل و جان نَرَوَدهرگز از یادِ من آن سروِ خرامان نَرَوَد

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی حکیمانه درباره پایداری و عاقبت کار. هر کس از سر کوی تو با دلتنگی برود، کارش پیش نمی‌رود و سرانجام شرمنده می‌رود. بیت دوم امیدبخش است: کاروانی که بدرقه‌اش حفظ خداست، با شکوه می‌نشیند و با جلال می‌رود. بیت ششم از مشهورترین ابیات دیوان است: حکم پرهیزگاری و مستی همه بر عاقبت است؛ کسی ندانست که سرانجام در چه حالی می‌رود. بیت پایانی پند حکمت است.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.