پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۲۴۴ دیوان حافظ

معاشران! گره از زلفِ یار باز کنید

تعبیر فال

پیام کلی: پند

ای صاحب فال، این غزل از مجلس دوستانه و شبی خوش می‌گوید و پند اصلی‌اش در بیت ششم است: «از مصاحب ناجنس احتراز کنید». در انتخاب همراه و همکار دقت کن و از کسانی که با تو همدل نیستند دوری کن. پند دیگر: میان عاشق و معشوق فرق بسیار است؛ وقتی یار ناز می‌کند، تو نیاز کن. با فروتنی، شب خوشت دراز می‌شود.

شاه‌بیت فال شما

نخست موعظهٔ پیرِ صحبت این حرف استکه «از مُصاحبِ ناجِنس اِحتِراز کنید»

متن کامل غزل

معاشران! گره از زلفِ یار باز کنیدشبی خوش‌ است بدین قصه‌اش دراز کنید

حضورِ خلوتِ اُنس است و دوستان جمعندوَ اِنْ یَکاد بخوانید و در فَراز کنید

رَباب و چنگ به بانگِ بلند می‌گویند«که گوشِ هوش به پیغامِ اهلِ راز کنید»

به جانِ دوست که غم پرده بر شما نَدَرَدگر اعتماد بر الطافِ کارساز کنید

میانِ عاشق و معشوق فَرق بسیار استچو یار ناز نماید، شما نیاز کنید

نخست موعظهٔ پیرِ صحبت این حرف استکه «از مُصاحبِ ناجِنس اِحتِراز کنید»

هر آن کسی که در این حلقه نیست زنده به عشقبر او نَمُرده، به فتوای من نماز کنید

وگر طلب کند انعامی از شما حافظحَوالَتَش به لبِ یارِ دل‌نواز کنید

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۲۴۵ است:

الا ای طوطیِ گویا‌یِ اسرار!مبادا خالیَت شَکَّر ز مِنقار

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی شاد در مجلس دوستان با پندهای مشهور. ای همنشینان، گره از زلف یار باز کنید؛ شب خوشی است، آن را با این قصه دراز کنید. بیت دوم به آیه «و ان یکاد» اشاره دارد که برای دفع چشم‌زخم خوانده می‌شود. بیت پنجم مشهور است: میان عاشق و معشوق فرق بسیار است؛ وقتی یار ناز کند، شما نیاز کنید. بیت ششم پند اصلی است: از همنشین ناهمجنس پرهیز کنید. بیت هفتم از تندترین ابیات حافظ است.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.