پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۲۵۸ دیوان حافظ

هزار شُکر که دیدم به کامِ خویشت باز

تعبیر فال

پیام کلی: بشارت

هزار شکر! دیداری که انتظارش را داشتی رخ می‌دهد یا رخ داده است؛ حافظ هم با سپاس می‌گوید تو را دوباره به کام خود دیدم که با صدق و صفا همدم دلم شدی. فال تو شکرگزاری می‌خواهد. پند غزل را هم به کار ببند: رفیق راه عشق از نشیب و فراز غمی ندارد؛ اگر در این مجلس روشن جفایی هم رسید، مانند شمع بسوز و بساز.

شاه‌بیت فال شما

هزار شُکر که دیدم به کامِ خویشت بازز رویِ صدق و صفا گشته با دلم دَمساز

متن کامل غزل

هزار شُکر که دیدم به کامِ خویشت بازز رویِ صدق و صفا گشته با دلم دَمساز

رَوَندگانِ طریقت رَهِ بلا سِپَرَندرفیقِ عشق چه غم دارد از نَشیب و فراز

غمِ حبیب نهان بِه ز گفت و گوی رقیبکه نیست سینهٔ اربابِ کینه‌، محرمِ راز

اگر چه حُسنِ تو از عشقِ غیر مُستَغنی‌ستمن آن نیَم که از این عشق‌بازی آیم باز

چه گویَمَت که ز سوزِ درون چه می‌بینمز اشک پُرس حکایت که من نیَم غَمّاز

چه فتنه بود که مَشّاطِهٔ قضا انگیختکه کرد نرگسِ مستش سیَه به سرمهٔ ناز

بدین سپاس که مجلس مُنَوَّر است به دوستگَرَت چو شمع جفایی رِسَد بسوز و بساز

غَرَض کِرشمهٔ حُسن است ور نه حاجت نیستجمالِ دولتِ محمود را به زلفِ ایاز

غزل سُرایی ناهید صرفه‌ای نَبَرَددر آن مَقام که حافظ برآورد آواز

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۲۵۹ است:

منم که دیده به دیدارِ دوست کردم بازچه شُکر گویَمَت ای کارسازِ بنده نواز؟

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی در شکر دیدار دوباره یار. هزار شکر که دوباره تو را به کام خود دیدم که با صدق و صفا با دلم همدم شده‌ای. بیت دوم پندی مشهور است: رهروان طریقت راه بلا را می‌سپرند؛ رفیق عشق از نشیب و فراز چه غم دارد؟ بیت هفتم پند صبوری است: به شکرانه این‌که مجلس به دوست روشن است، اگر مانند شمع جفایی رسید بسوز و بساز. بیت هشتم به داستان مشهور محمود غزنوی و ایاز اشاره دارد.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.