پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۲۶۱ دیوان حافظ

درآ که در دلِ خسته، توان درآید باز

تعبیر فال

پیام کلی: امید

ای صاحب فال، این غزل با دعوتی زندگی‌بخش آغاز می‌شود: بیا که در دل خسته توان دوباره بازمی‌گردد و در تن مرده جان. فال تو نوید بازگشت نیرو و شادی را می‌دهد. حافظ از زیباترین تصویرهای دیوان را به کار می‌برد: به حکم مثل «شب آبستن است»، ستاره می‌شمارم تا ببینم شب چه می‌زاید. منتظر باش؛ خبری خوش در راه است.

شاه‌بیت فال شما

بدان مَثَل که شب آبستن است روز از توستاره می‌شِمُرَم تا که شب چه زاید باز

متن کامل غزل

درآ که در دلِ خسته، توان درآید بازبیا که در تنِ مُرده، رَوان درآید باز

بیا که فُرقَتِ تو، چشمِ من چنان در بستکه فتحِ بابِ وصالت مگر گشاید باز

غمی که چون سپهِ زنگ، مُلکِ دل بگرفتز خیلِ شادیِ رومِ رُخَت زُدایَد باز

به پیشِ آینهٔ دل هر آن چه می‌دارمبه جز خیالِ جمالت، نمی‌نماید باز

بدان مَثَل که شب آبستن است روز از توستاره می‌شِمُرَم تا که شب چه زاید باز

بیا که بلبلِ مطبوعِ خاطرِ حافظبه بویِ گُلبُنِ وصلِ تو می‌سُراید باز

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۲۶۲ است:

حالِ خونین دلان که گوید باز؟وز فلک خونِ خُم که جوید باز؟

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی کوتاه در دعوت یار به بازگشت. بیا که در دل خسته توان دوباره بازمی‌گردد؛ بیا که در تن مرده جان دوباره درمی‌آید. بیت سوم تمثیلی از رنگ‌ها دارد: غمی که مانند سپاه زنگ (سیاه) ملک دل را گرفت، با سپاه شادی روم (سپید) رخ تو زدوده می‌شود. بیت پنجم از زیباترین تصویرهای دیوان است: به حکم این مثل که شب آبستن روز است، ستاره می‌شمارم تا ببینم شب چه می‌زاید.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.