پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۳۱۴ دیوان حافظ

دوش بیماری چشم تو بِبُرد از دستم

تعبیر فال

پیام کلی: بشارت

از پایداری خودت خشنود باش؛ حافظ می‌گوید از ثبات خودم این نکته خوشم آمد که با وجود جور، از پای طلب در کوی تو ننشستم. فال تو می‌گوید این پایداری ثمر می‌دهد و به زودی از تیر حسودان آسوده می‌شوی، چون به آنچه دوستش داری پیوسته‌ای. اما هشیار باش: در راه عشق خطرها فراوان است؛ گمان مبر کار تمام شده، تا پایان وفادار بمان.

شاه‌بیت فال شما

از ثباتِ خودم این نکته خوش آمد که به جوردر سرِ کویِ تو از پایِ طلب ننشَستم

متن کامل غزل

دوش بیماری چشم تو بِبُرد از دستملیکن از لطفِ لبت صورتِ جان می‌بستم

عشق من با خَطِ مشکین تو امروزی نیستدیرگاه است کز این جامِ هِلالی مستم

از ثباتِ خودم این نکته خوش آمد که به جوردر سرِ کویِ تو از پایِ طلب ننشَستم

عافیتْ چشم مدار از منِ میخانه‌نشینکه دَم از خدمتِ رندان زده‌ام تا هستم

در رَهِ عشق از آن سویِ فنا صد خطر استتا نگویی که چو عمرم به سر آمد رَستم

بعد از اینم چه غم از تیرِ کج اندازِ حسودچون به محبوبِ کمان ابرویِ خود پیوستم

بوسه بر دُرجِ عقیقِ تو حلال است مراکه به افسوس و جفا مُهرِ وفا نشکستم

صنمی لشکریَم غارتِ دل کرد و بِرَفتآه اگر عاطِفَتِ شاه نگیرد دستم

رُتبَتِ دانشِ حافظ به فلک بَر شده بودکرد غم‌خواریِ شمشادِ بلندت پَستم

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۳۱۵ است:

به غیر از آن که بِشُد دین و دانش از دستمبیا بگو که ز عشقت چه طَرْف بَربَستَم؟

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی در پایداری و وفاداری. دیشب بیماری چشم تو (نگاه خمار) مرا از دست برد، اما از لطف لبت صورت جان می‌بستم. بیت سوم مشهور است: از ثبات خودم این نکته خوشم آمد که با وجود جور، از پای طلب در سر کوی تو ننشستم. بیت پنجم هشداری ژرف است: در راه عشق آن سوی فنا صد خطر است؛ مگو که چون عمرم به سر آمد رستم. بیت هفتم وفاداری را نشان می‌دهد: با افسوس و جفا مهر وفا را نشکستم.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.