پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۳۲۵ دیوان حافظ

گر دست دهد خاکِ کفِ پایِ نگارم

تعبیر فال

پیام کلی: امید

ای صاحب فال، این غزل با بازی زیبایی با واژه «کنار» امید می‌دهد: به امید کنار تو غرق شدم و امید است موج اشکم مرا به ساحل برساند. فال تو می‌گوید اشک و کوششت تو را به ساحل آرامش می‌رساند. پند بیت چهارم را هم بشنو: کسی را که صادقانه دوستت دارد نرنجان؛ دعای دل شکسته اثر دارد. وفادار بمان و به گشایش امیدوار باش.

شاه‌بیت فال شما

بر بویِ کنارِ تو شدم غرق و امید استاز موجِ سرشکم که رسانَد به کنارم

متن کامل غزل

گر دست دهد خاکِ کفِ پایِ نگارمبر لوحِ بَصَر خطِّ غباری بنگارم

بر بویِ کنارِ تو شدم غرق و امید استاز موجِ سرشکم که رسانَد به کنارم

پروانهٔ او گر رسدم در طلبِ جانچون شمع همان دَم به دَمی جان بِسِپارَم

امروز مَکَش سر ز وفایِ من و اندیشزان شب که من از غم به دعا دست برآرم

زلفین سیاهِ تو به دلداریِ عُشّاقدادند قراری و بِبُردَند قرارم

ای باد از آن باده نسیمی به من آورکان بویِ شفابخش بُوَد دفعِ خُمارم

گر قلبِ دلم را نَنَهد دوست عیاریمن نقدِ روان در دَمَش از دیده شمارم

دامن مَفِشان از منِ خاکی که پس از منزین در نتواند که بَرَد باد غبارم

حافظ لبِ لَعلَش چو مرا جانِ عزیز استعمری بُوَد آن لحظه که جان را به لب آرم

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۳۲۶ است:

در نهانخانهٔ عشرت صنمی خوش دارمکز سر زلف و رخش، نعل در آتش دارم

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی در فروتنی عاشق و امید وصال. اگر خاک کف پای نگارم به دستم برسد، بر لوح چشمم خط غباری می‌نگارم. بیت دوم بازی زیبایی با «کنار» دارد: به امید آغوش (کنار) تو غرق شدم و امیدوارم موج اشکم مرا به کنار (ساحل) برساند. بیت چهارم هشداری لطیف است: امروز از وفای من سر مپیچ و از آن شبی بیندیش که از غم دست به دعا بردارم. بیت هشتم خواهشی فروتنانه است: دامن از من خاکی مفشان.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.