پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۳۳۷ دیوان حافظ

چرا نه در پِیِ عزمِ دیارِ خود باشم

تعبیر فال

پیام کلی: امید

اگر در غربتی و دلتنگ خانه‌ای، این فال می‌گوید شاید وقت بازگشت رسیده باشد. حافظ در بیتی پرکاربرد می‌گوید: «غم غریبی و غربت چو برنمی‌تابم، به شهر خود روم و شهریار خود باشم». در جایی که به آن تعلق داری، آزادتر و آسوده‌تری. اگر از بخت گران‌خواب گله داری، رازدار خود باش و امیدوار بمان که لطف ازل رهنمونت شود.

شاه‌بیت فال شما

غمِ غریبی و غربت چو بر نمی‌تابمبه شهرِ خود رَوَم و شهریارِ خود باشم

متن کامل غزل

چرا نه در پِیِ عزمِ دیارِ خود باشمچرا نه خاکِ سرِ کویِ یارِ خود باشم

غمِ غریبی و غربت چو بر نمی‌تابمبه شهرِ خود رَوَم و شهریارِ خود باشم

ز مَحرمان سراپردهٔ وصال شَوَمز بندگانِ خداوندگارِ خود باشم

چو کار عمر نه پیداست باری آن اولیکه روزِ واقعه پیشِ نگارِ خود باشم

ز دستِ بختِ گران‌خواب و کارِ بی‌سامانگَرَم بُوَد گِلِه‌ای، رازدارِ خود باشم

همیشه پیشهٔ من عاشقی و رندی بوددگر بکوشم و مشغولِ کارِ خود باشم

بُوَد که لطفِ ازل رهنمون شود حافظوگرنه تا به ابد شرمسارِ خود باشم

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۳۳۸ است:

من دوستدارِ رویِ خوش و مویِ دلکَشَممَدهوشِ چَشمِ مست و مِیِ صافِ بی‌غَشَم

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی در دلتنگی غربت و تصمیم به بازگشت. چرا در پی بازگشت به دیار خود نباشم و خاک سر کوی یار خود نباشم؟ بیت دوم از ابیات پرکاربرد است: چون غم غریبی و غربت را تاب نمی‌آورم، به شهر خود می‌روم و شهریار خود می‌شوم. بیت چهارم نکته‌ای ژرف دارد: چون کار عمر پیدا نیست، بهتر آن است که روز واقعه (مرگ) نزد نگار خود باشم. بیت پنجم پند رازداری است: اگر از بخت گله‌ای دارم، رازدار خود باشم.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.