پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۳۹۲ دیوان حافظ

دانی که چیست دولت؟ دیدار یار دیدن

تعبیر فال

پیام کلی: پند

ای صاحب فال، از مشهورترین غزل‌های حافظ پاسخ نیت توست: «دانی که چیست دولت؟ دیدار یار دیدن». خوشبختی واقعی دیدار عزیزان است. حافظ می‌گوید از جان طمع بریدن آسان است، اما از دوستان جانی نمی‌توان برید. پند بیت ششم را جدی بگیر: همنشینی را غنیمت بشمار، که از این دوراهه چون بگذریم، شاید دیگر به هم نرسیم.

شاه‌بیت فال شما

فرصت شمار صحبت، کز این دوراهه منزلچون بگذریم دیگر، نتوان به هم رسیدن

متن کامل غزل

دانی که چیست دولت؟ دیدار یار دیدندر کوی او گدایی، بر خسروی گزیدن

از جان طمع بریدن آسان بود ولیکناز دوستان جانی، مشکل توان بریدن

خواهم شدن به بستان، چون غنچه با دلِ تنگوآنجا به نیک‌نامی، پیراهنی دریدن

گه چون نسیم با گل، راز نهفته گفتنگه سِرّ عشق‌بازی، از بلبلان شنیدن

بوسیدن لب یار، اول ز دست مگذارکآخر ملول گردی، از دست و لب گزیدن

فرصت شمار صحبت، کز این دوراهه منزلچون بگذریم دیگر، نتوان به هم رسیدن

گویی برفت حافظ، از یاد شاه‌ یحیییا رب به یادش آور، درویش پروریدن

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۳۹۳ است:

منم که شهره شهرم به عشق ورزیدنمنم که دیده نیالوده‌ام به بد دیدن

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

از مشهورترین غزل‌های حافظ که تعریفی تازه از خوشبختی دارد. می‌دانی دولت چیست؟ دیدار یار را دیدن و گدایی در کوی او را بر پادشاهی برگزیدن. بیت دوم از پرکاربردترین ابیات دیوان است: از جان طمع بریدن آسان است، اما از دوستان جانی به دشواری می‌توان برید. بیت ششم پندی ژرف است: همنشینی را غنیمت بشمار، که از این منزل دوراهه چون بگذریم دیگر نمی‌توان به هم رسید. بیت پایانی خطاب به شاه یحیی است.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.