پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۴۲۶ دیوان حافظ

از خون دل نوشتم، نزدیک دوست نامه

تعبیر فال

پیام کلی: هشدار

ای صاحب فال، این غزل آمیخته از فارسی و عربی دو پیام دارد. نخست هشداری با مثلی عربی: هر کس آزموده را بیازماید، پشیمانی بر او فرود می‌آید؛ چیزی را که بارها آزموده‌ای و نتیجه نداده، دوباره نیازما. دوم، پاسخ طبیب درباره دوست: در دوری‌اش عذاب است و در نزدیکی‌اش سلامت. اگر دوری آزارت می‌دهد، درمانش نزدیکی است.

شاه‌بیت فال شما

هر چند کآزمودم، از وی نبود سودممَن جَرَّبَ المُجَرَّب، حَلَّت به الندامه

متن کامل غزل

از خون دل نوشتم، نزدیک دوست نامه«اِنّی رَأیتُ دَهراً، مِن هَجْرِکَ القیامه»

دارم من از فراقش، در دیده صد علامتلَیسَت دُموعُ عَینی، هٰذا لَنا العلامه؟

هر چند کآزمودم، از وی نبود سودممَن جَرَّبَ المُجَرَّب، حَلَّت به الندامه

پرسیدم از طبیبی، احوال دوست گفتا«فی بُعدها عذابٌ، فی قُربها السلامه»

گفتم «ملامت آید، گر گِرد دوست گردم»و اللهِ ما رَأینا، حُباً بِلا ملامه

حافظ چو طالب آمد، جامی به جان شیرینحَتّیٰ یَذوقَ مِنهُ، کأساً مِن الکرامه

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۴۲۷ است:

چراغ روی تو را شمع گشت پروانهمرا ز حال تو با حال خویش پروا، نه

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی ملمع (فارسی و عربی) در درد هجران. نامه‌ای با خون دل برای دوست نوشتم: «روزگاری دیدم که از هجر تو قیامت بود». بیت دوم عربی: آیا اشک‌های چشمم نشانه‌ای برای ما نیست؟ بیت سوم با مثلی عربی: هر کس آزموده را بیازماید، پشیمانی بر او فرود می‌آید. بیت چهارم مشهور است: از طبیبی حال دوست را پرسیدم؛ گفت: در دوری‌اش عذاب است و در نزدیکی‌اش سلامت. بیت پنجم: به خدا عشقی بی‌ملامت ندیدیم.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.