فال شما · غزل شماره ۴۶۱ دیوان حافظ
کَتَبتُ قِصَّةَ شَوقی و مَدمَعی باکی
تعبیر فال
پیام کلی: پندای صاحب فال، تنبلی را کنار بگذار؛ حافظ با آمیزه‌ای از عربی و فارسی می‌گوید: سستی را رها کن تا بهره ببری، که مثل مشهور است: توشه رهروان چستی و چالاکی است. فال تو پند کوشش می‌دهد. نامه شوقت را نوشته‌ای و منتظری؛ اما منتظر ماندن به تنهایی کافی نیست. چالاک باش و برای خواسته‌ات قدم بردار.
شاه‌بیت فال شما
دَعِ التَّکاسُلَ تَغْنَمْ فَقَد جَری مَثَلٌکه زادِ راهروان چستی است و چالاکی
اشتراک فال
تصویری از شاه‌بیت و تعبیر فال برای استوری یا فرستادن در پیام‌رسان؛ تصویر روی دستگاه خودتان ساخته می‌شود.
متن کامل غزل
کَتَبتُ قِصَّةَ شَوقی و مَدمَعی باکیبیا که بی تو به جان آمدم ز غمناکی
بسا که گفته‌ام از شوق با دو دیدهٔ خودأیا مَنازِلَ سَلمیٰ فَأینَ سَلماکِ؟
عجیب واقعه‌ای و غریب حادثه‌ایأنَا اصْطَبَرتُ قَتیلاً و قاتِلی شاکی
که را رسد که کند عیب دامن پاکت؟که همچو قطره که بر برگ گل چکد پاکی
ز خاک پای تو داد آب، روی لاله و گلچو کِلک صُنع رقم زد به آبی و خاکی
صبا عبیرفشان گشت ساقیا برخیزو هاتِ شَمسَةَ کَرْمٍ مُطَیَّبٍ زاکی
دَعِ التَّکاسُلَ تَغْنَمْ فَقَد جَری مَثَلٌکه زادِ راهروان چستی است و چالاکی
اثر نماند ز من، بی شمایلت، آریأرَی مَآثِرَ مَحیایَ مِن مُحَیّاکِ
ز وصف حسن تو حافظ چگونه نطق زند؟که همچو صنع خدایی ورای ادراکی
شاهد فال
به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۴۶۲ است:
یا مُبْسِماً یُحاکي دُرْجاً مِنَ اللِّآليیا رب چه درخور آمد گِردَش خط هلالی
درباره این غزل
غزلی ملمع در شوق و شگفتی عشق. مطلع عربی است: قصه شوقم را نوشتم و چشمم گریان بود؛ بیا که بی تو از غمناکی به جان آمدم. بیت سوم پارادوکسی شگفت دارد: واقعه‌ای عجیب و حادثه‌ای غریب؛ من کشته شدم و صبر کردم و قاتلم شاکی است. بیت هفتم پندی عملی با آمیزه عربی است: تنبلی را رها کن تا بهره ببری، که مثلی رایج است: توشه رهروان چستی و چالاکی است. بیت پایانی: حافظ چگونه از وصف زیبایی تو سخن بگوید، که مانند صنع خدا فراتر از ادراکی.
فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.