پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۴۶۶ دیوان حافظ

این خرقه که من دارم در رهن شراب اولی

تعبیر فال

پیام کلی: پند

هر کاری زمان خودش را دارد؛ حافظ در بیت پایانی به خودش می‌گوید: چون پیر شدی از میکده بیرون آی؛ رندی و هوسناکی در عهد جوانی سزاوارتر است. فال تو پند می‌دهد که زندگی‌ات را با مرحله‌ای که در آن هستی هماهنگ کنی. اگر در گذشته فرصتی را تباه کرده‌ای، آن را بپذیر و با دلی صادق و دیده‌ای روشن از نو آغاز کن.

شاه‌بیت فال شما

چون پیر شدی حافظ از میکده بیرون آیرندی و هوسناکی در عهد شباب اولی

متن کامل غزل

این خرقه که من دارم در رهن شراب اولیوین دفتر بی‌معنی غرق می ناب اولی

چون عمر تبه کردم چندان که نگه کردمدر کنج خراباتی افتاده خراب اولی

چون مصلحت اندیشی دور است ز درویشیهم سینه پر از آتش هم دیده پرآب اولی

من حالت زاهد را با خلق نخواهم گفتاین قصه اگر گویم با چنگ و رباب اولی

تا بی سر و پا باشد اوضاع فلک زین دستدر سر هوس ساقی در دست شراب اولی

از همچو تو دلداری دل برنکنم آریچون تاب کشم باری زان زلف به تاب اولی

چون پیر شدی حافظ از میکده بیرون آیرندی و هوسناکی در عهد شباب اولی

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۴۶۷ است:

زان می عشق، کز او پخته شود هر خامیگر چه ماه رمضان است بیاور جامی

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی با ردیف «اولی» (بهتر) در بازنگری عمر. این خرقه که من دارم، در گرو شراب بهتر است و این دفتر بی‌معنی غرق می ناب. بیت دوم تأملی تلخ است: چون هر چه نگاه کردم عمر را تباه کرده‌ام، بهتر است در کنج خراباتی خراب افتاده باشم. بیت سوم پندی عرفانی است: چون مصلحت‌اندیشی از درویشی دور است، هم سینه پر از آتش و هم دیده پر از آب بهتر. بیت پایانی پندی به خود است: حافظ، چون پیر شدی از میکده بیرون بیا؛ رندی و هوسناکی در دوران جوانی بهتر است.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.