پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۴۷۶ دیوان حافظ

نسیم صبح سعادت! بدان نشان که تو دانی

تعبیر فال

پیام کلی: امید

ای صاحب فال، عشق زبان مشترک همه است؛ حافظ در بیت پایانی می‌گوید در این معامله ترکی و تازی یکی است؛ حدیث عشق را به زبانی که خودت می‌دانی بیان کن. فال تو می‌گوید لازم نیست کلمات بزرگ بگویی؛ پیامت را به زبان خودت بگو، کسی که باید بفهمد می‌فهمد. نسیم صبح سعادت هم پیامت را با مهربانی و در زمان مناسب می‌رساند.

شاه‌بیت فال شما

یکی است تُرکی و تازی، در این معامله حافظحدیث عشق بیان کن، بدان زبان که تو دانی

متن کامل غزل

نسیم صبح سعادت! بدان نشان که تو دانیگذر به کوی فلان کن، در آن زمان که تو دانی

تو پیک خلوت رازی و دیده بر سر راهتبه مردمی، نه به فرمان، چنان بران که تو دانی

بگو که جان عزیزم ز دست رفت، خدا راز لعل روح‌فزایش ببخش آن که تو دانی

من این حروف نوشتم، چنان که غیر ندانستتو هم ز روی کرامت، چنان بخوان که تو دانی

خیال تیغ تو با ما، حدیث تشنه و آب استاسیر خویش گرفتی، بکُش چنان که تو دانی

امید در کمرِ زَرکِشَت چگونه ببندم؟دقیقه‌ای است نگارا در آن میان که تو دانی

یکی است تُرکی و تازی، در این معامله حافظحدیث عشق بیان کن، بدان زبان که تو دانی

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۴۷۷ است:

دو یار زیرک و از بادهٔ کهن دو منیفراغتی و کتابی و گوشهٔ چمنی

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی لطیف خطاب به نسیم صبح با ردیف «که تو دانی». ای نسیم صبح سعادت، با آن نشانه که خودت می‌دانی، در آن زمان که خودت می‌دانی، به کوی فلان گذر کن. بیت دوم ادب پیام‌رسانی است: تو پیک خلوت رازی و چشم بر سر راهت است؛ به مردمی نه به فرمان، چنان بران که خودت می‌دانی. بیت چهارم رازآمیز است: من این حروف را چنان نوشتم که دیگری نفهمید؛ تو هم از روی کرامت چنان بخوان که خودت می‌دانی. بیت پایانی مشهور است: در این معامله ترکی و تازی یکی است؛ حدیث عشق را به هر زبان که می‌دانی بگو.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.