پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۴۸۰ دیوان حافظ

ای که در کشتن ما هیچ مدارا نکنی

تعبیر فال

پیام کلی: امید

ای صاحب فال، اگر کاری کوچک از دستت برمی‌آید که رنج کسی را کم کند، دریغ نکن؛ حافظ می‌گوید رنجی را که با یک گوشه چشم می‌توان برد، انصاف نیست که درمان نکنی. فال تو امید دارد که مدارا و مهربانی به تو هم برسد. به حرف غرض‌ورزان درباره دیگران اعتماد نکن؛ حافظ می‌گوید هر جوری که به یار نسبت دادند، سخن صاحب‌غرضان است.

شاه‌بیت فال شما

رنج ما را که توان برد به یک گوشهٔ چشمشرط انصاف نباشد که مداوا نکنی

متن کامل غزل

ای که در کشتن ما هیچ مدارا نکنیسود و سرمایه بسوزی و محابا نکنی

دردمندان بلا زهر هلاهل دارندقصد این قوم خطا باشد هان تا نکنی

رنج ما را که توان برد به یک گوشهٔ چشمشرط انصاف نباشد که مداوا نکنی

دیدهٔ ما چو به امید تو دریاست، چرابه تفرج گذری بر لب دریا نکنی؟

نقل هر جور که از خلق کریمت کردندقول صاحب غرضان است تو آن‌ها نکنی

بر تو گر جلوه کند شاهد ما ای زاهداز خدا جز می و معشوق تمنا نکنی

حافظا سجده به ابروی چو محرابش برکه دعایی ز سر صدق جز آن جا نکنی

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۴۸۱ است:

بشنو این نکته که خود را ز غم آزاده کنیخون خوری گر طلب روزی ننهاده کنی

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

غزلی در درخواست مدارا از یار. ای که در کشتن ما هیچ مدارا نمی‌کنی، سود و سرمایه را می‌سوزانی و پروا نمی‌کنی. بیت دوم هشداری است: دردمندان بلا زهر هلاهل دارند؛ قصد این قوم خطاست. بیت سوم زیباست: رنجی را که با یک گوشه چشم می‌توان برد، انصاف نیست که درمان نکنی. بیت پنجم دفاع از یار است: هر جوری که به خوی کریم تو نسبت دادند، سخن غرض‌ورزان است؛ تو آن‌ها را نمی‌کنی.

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.