پرش به محتوا
گلپسر

فال شما · غزل شماره ۵۸ دیوان حافظ

سرِ ارادتِ ما و آستانِ حضرت دوست

تعبیر فال

پیام کلی: بشارت

بیتی از این غزل گویی برای خود فال گفته شده است: «رخ تو در دلم آمد، مراد خواهم یافت؛ چرا که حال نکو در قفای فال نکوست». فال نیک آغاز حال نیک است و نیت تو با امید همراه شده است. حافظ سر ارادت بر آستان دوست نهاده و هرچه پیش آید را خواست او می‌داند. با امید و ارادت پیش برو؛ مراد تو در راه است.

شاه‌بیت فال شما

رخِ تو در دلم آمد مراد خواهم یافتچرا که حالِ نکو در قَفایِ فالِ نکوست

متن کامل غزل

سرِ ارادتِ ما و آستانِ حضرت دوستکه هر چه بر سرِ ما می‌رود ارادتِ اوست

نظیرِ دوست ندیدم، اگر چه از مَه و مِهرنهادم آینه‌ها در مقابلِ رخِ دوست

صبا ز حالِ دلِ تنگِ ما چه شرح دهد؟که چون شِکَنجِ ورق‌هایِ غنچه تو بر توست

نه من سَبوکش این دیرِ رندسوزم و بسبسا سَرا که در این کارخانه سنگ و سبوست

مگر تو شانه زدی زلفِ عنبرافشان را؟که بادْ غالیه‌سا گشت و خاکْ عنبربوست

نثارِ رویِ تو هر برگِ گل که در چمن استفدای قَدِّ تو هر سروبُن که بر لبِ جوست

زبانِ ناطقه در وصفِ شوق نالان استچه جای کِلکِ بریده‌زبانِ بیهُده‌گوست؟

رخِ تو در دلم آمد مراد خواهم یافتچرا که حالِ نکو در قَفایِ فالِ نکوست

نه این زمان دلِ حافظ در آتشِ هوس استکه داغدار ازل همچو لالهٔ خودروست

شاهد فال

به رسم قدیم، پس از خواندن فال، نخستین بیت غزل بعدی را «شاهد» می‌گیرند تا پیام فال را تأیید کند. شاهد فال شما مطلع غزل ۵۹ است:

دارم امید عاطفتی از جناب دوستکردم جنایتی و امیدم به عفو اوست

غزل کامل شاهد و شرح آن

درباره این غزل

حافظ سر ارادت را بر آستان دوست می‌نهد و هر چه بر سرش می‌آید را خواست او می‌داند. هیچ آینه‌ای، حتی ماه و خورشید، همانند روی دوست را نشان نداده است. حال دل تنگش مانند برگ‌های تودرتوی غنچه است و زبان در وصف شوق ناتوان. بیت هشتم نکته‌ای درباره فال دارد: روی تو به دلم آمد و به مراد می‌رسم، زیرا «حال نکو در قفای فال نکوست».

شرح بیت به بیت و معنی واژه‌های این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و بهانه‌ای برای خواندن شعر است. تعبیرها برداشتی ادبی از غزل‌اند، نه پیشگویی؛ برای تصمیم‌های مهم زندگی به آن‌ها تکیه نکنید.