پرش به محتوا
گلپسر

حافظ · غزل شماره ۱۰۳

روز وصلِ دوستداران یاد باد

روز وصلِ دوستداران یاد بادیاد باد آن روزگاران، یاد باد

کامم از تلخیِ غم چون زهر گشتبانگِ نوشِ شادخواران یاد باد

گر چه یاران فارِغَند از یادِ مناز من ایشان را هزاران یاد باد

مبتلا گشتم در این بند و بلاکوشش آن حق‌گزاران یاد باد

گر چه صد رود است در چشمم مُدامزنده رودِ باغ‌ِ کاران یاد باد

رازِ حافظ بعد از این ناگفته ماندای دریغا رازداران یاد باد

متن بر پایه تصحیح قاسم غنی و محمد قزوینی، به نقل از گنجور.

اگر با نیت آمده‌اید

دلتنگ دوستان و روزگاری هستی که گذشته است. یاد آن روزها را گرامی بدار و به یکی از همان دوستان قدیمی پیامی بفرست.

تعبیر کامل فال با شاه‌بیت و شاهد این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و سرگرمی است، نه پیشگویی.

درباره این غزل

غزلی نوستالژیک و بسیار مشهور با ردیف «یاد باد». حافظ از روزگار وصال دوستان، بانگ شادخواران و کوشش حق‌گزاران یاد می‌کند. هرچند یاران از یاد او فارغ‌اند، او هزاران بار یادشان می‌کند. «زنده‌رود باغ کاران» اشاره به اصفهان است و احتمالاً یادگار سفری به آن شهر. بیت پایانی حسرت نبود رازدار است.

شرح بیت‌ها

بیت ۱روز وصلِ دوستداران یاد باد / یاد باد آن روزگاران، یاد باد

یاد باد روز وصل دوستداران؛ یاد باد آن روزگاران، یاد باد.

بیت ۳گر چه یاران فارِغَند از یادِ من / از من ایشان را هزاران یاد باد

هرچند یاران از یاد من فارغ‌اند، از من هزاران بار یادشان باد.

بیت ۵گر چه صد رود است در چشمم مُدام / زنده رودِ باغ‌ِ کاران یاد باد

هرچند همیشه صد رود در چشمم روان است، یاد زاینده‌رود و باغ کاران باد؛ اشاره به اصفهان.

بیت ۶رازِ حافظ بعد از این ناگفته ماند / ای دریغا رازداران یاد باد

از این پس راز حافظ ناگفته می‌ماند؛ دریغا، یاد رازداران باد.

معنی واژه‌ها

دوستداران
دوستان
شادخوار
کسی که به شادی می‌نوشد
حق‌گزار
کسی که حق دوستی را ادا می‌کند
زنده‌رود
زاینده‌رود اصفهان
باغ کاران
محله‌ای در اصفهان