حافظ · غزل شماره ۲۰۵
تا ز میخانه و مِی نام و نشان خواهد بود
تا ز میخانه و مِی نام و نشان خواهد بودسرِ ما خاکِ رَهِ پیرِ مُغان خواهد بود
حلقهٔ پیرِ مغان از ازلم در گوش استبر همانیم که بودیم و همان خواهد بود
بر سرِ تربتِ ما چون گذری همّت خواهکه زیارتگَهِ رِندانِ جهان خواهد بود
برو ای زاهدِ خودبین که ز چشمِ من و تورازِ این پرده نهان است و نهان خواهد بود
تُرکِ عاشقکُشِ من مست برون رفت امروزتا دگر خونِ که از دیده روان خواهد بود
چشمم آن دَم که ز شوقِ تو نَهَد سر به لَحَدتا دَمِ صبحِ قیامت نگران خواهد بود
بختِ حافظ گر از این گونه مدد خواهد کردزلفِ معشوقه به دستِ دگران خواهد بود
متن بر پایه تصحیح قاسم غنی و محمد قزوینی، به نقل از گنجور.
اگر با نیت آمدهاید
به راهی که از دل برگزیدهای وفادار بمان؛ «بر همانیم که بودیم». پایداری تو روزی الهامبخش دیگران خواهد بود.
تعبیر کامل فال با شاهبیت و شاهد این غزل
فال حافظ رسمی فرهنگی و سرگرمی است، نه پیشگویی.
درباره این غزل
غزلی در وفاداری همیشگی به راه عشق و رندی. تا نام و نشانی از میخانه هست، سر ما خاک راه پیر مغان خواهد بود. بیت دوم از ابیات مشهور است: حلقه بندگی پیر مغان از ازل در گوش من است؛ بر همانیم که بودیم و همان خواهیم بود. بیت سوم آرزوی حافظ برای آرامگاهش است: وقتی بر سر تربت ما گذشتی همت بخواه، که زیارتگاه رندان جهان خواهد بود؛ پیشبینیای که امروز در حافظیه شیراز تحقق یافته است.
شرح بیتها
بیت ۱تا ز میخانه و مِی نام و نشان خواهد بود / سرِ ما خاکِ رَهِ پیرِ مُغان خواهد بود
تا از میخانه و می نام و نشانی هست، سر ما خاک راه پیر مغان خواهد بود.
بیت ۲حلقهٔ پیرِ مغان از ازلم در گوش است / بر همانیم که بودیم و همان خواهد بود
حلقه بندگی پیر مغان از ازل در گوش من است؛ بر همانیم که بودیم و همان خواهیم بود.
بیت ۳بر سرِ تربتِ ما چون گذری همّت خواه / که زیارتگَهِ رِندانِ جهان خواهد بود
وقتی بر سر تربت ما گذشتی همت بخواه، که زیارتگاه رندان جهان خواهد بود.
بیت ۴برو ای زاهدِ خودبین که ز چشمِ من و تو / رازِ این پرده نهان است و نهان خواهد بود
ای زاهد خودبین برو، که راز این پرده از چشم من و تو پنهان است و پنهان خواهد ماند.
بیت ۶چشمم آن دَم که ز شوقِ تو نَهَد سر به لَحَد / تا دَمِ صبحِ قیامت نگران خواهد بود
چشمم آن دم که از شوق تو سر در گور بگذارد، تا صبح قیامت چشمانتظار خواهد بود.
معنی واژهها
- پیر مغان
- راهنمای معنوی
- حلقه در گوش
- نشان بندگی
- تربت
- آرامگاه
- همت خواستن
- یاری معنوی خواستن
- لحد
- گور
- نگران
- چشمانتظار