حافظ · غزل شماره ۳۵۷
در خراباتِ مُغان نورِ خدا میبینم
در خراباتِ مُغان نورِ خدا میبینماین عجب بین که چه نوری ز کجا میبینم
جلوه بر من مفروش ای مَلِکُالْحاج که توخانه میبینی و من خانه خدا میبینم
خواهم از زلفِ بُتان نافهگشایی کردنفکرِ دور است همانا که خطا میبینم
سوزِ دل، اشکِ روان، آهِ سحر، نالهٔ شباین همه از نظرِ لطفِ شما میبینم
هر دَم از رویِ تو نقشی زَنَدَم راهِ خیالبا که گویم که در این پرده چهها میبینم
کس ندیدهست ز مُشکِ خُتَن و نافهٔ چینآنچه من هر سَحَر از بادِ صبا میبینم
دوستان عیبِ نظربازیِ حافظ مکنیدکه من او را ز مُحِبّانِ شما میبینم
متن بر پایه تصحیح قاسم غنی و محمد قزوینی، به نقل از گنجور.
اگر با نیت آمدهاید
حقیقت را در جاهای غیرمنتظره هم میتوان یافت. به جای ظاهر کارها، به معنای آنها توجه کن؛ حتی دردهایت نشانه لطفاند.
تعبیر کامل فال با شاهبیت و شاهد این غزل
فال حافظ رسمی فرهنگی و سرگرمی است، نه پیشگویی.
درباره این غزل
از مشهورترین غزلهای عرفانی حافظ. در خرابات مغان نور خدا را میبینم؛ این شگفتی را ببین که چه نوری را از کجا میبینم. بیت دوم از ژرفترین ابیات دیوان است: ای امیر حاجیان، بر من جلوه مفروش، که تو خانه را میبینی و من خداوند خانه را میبینم؛ یعنی ظاهر عبادت در برابر حقیقت آن. بیت چهارم امیدبخش است: سوز دل، اشک روان، آه سحر و ناله شب؛ همه را از نظر لطف شما میبینم.
شرح بیتها
بیت ۱در خراباتِ مُغان نورِ خدا میبینم / این عجب بین که چه نوری ز کجا میبینم
در خرابات مغان نور خدا را میبینم؛ این شگفتی را ببین که چه نوری را از کجا میبینم.
بیت ۲جلوه بر من مفروش ای مَلِکُالْحاج که تو / خانه میبینی و من خانه خدا میبینم
ای امیر حاجیان، بر من جلوه مفروش، که تو خانه را میبینی و من خداوند خانه را.
بیت ۴سوزِ دل، اشکِ روان، آهِ سحر، نالهٔ شب / این همه از نظرِ لطفِ شما میبینم
سوز دل، اشک روان، آه سحر و ناله شب؛ همه اینها را از نظر لطف شما میبینم.
بیت ۶کس ندیدهست ز مُشکِ خُتَن و نافهٔ چین / آنچه من هر سَحَر از بادِ صبا میبینم
کسی از مشک ختن و نافه چین آن ندیده که من هر سحر از باد صبا میبینم.
بیت ۷دوستان عیبِ نظربازیِ حافظ مکنید / که من او را ز مُحِبّانِ شما میبینم
دوستان، عیب نظربازی حافظ را مکنید، که من او را از دوستداران شما میبینم.
معنی واژهها
- خرابات مغان
- میکده؛ جایگاه رندان
- ملکالحاج
- امیر کاروان حج
- خانه
- کعبه
- خانهخدا
- صاحبخانه؛ خداوند
- نافهگشایی
- گشودن کیسه مشک
- نظربازی
- نگاه عاشقانه
- محبان
- دوستداران