پرش به محتوا
گلپسر

حافظ · غزل شماره ۴۵۹

زین خوش رقم که بر گل رخسار می‌کشی

زین خوش رقم که بر گل رخسار می‌کشیخط بر صحیفهٔ گل و گلزار می‌کشی

اشک حرم‌نشین نهان‌خانهٔ مرازان سوی هفت‌پرده به بازار می‌کشی

کاهل روی چو باد صبا را به بوی زلفهر دم به قید سلسله در کار می‌کشی

هر دم به یاد آن لب میگون و چشم مستاز خلوتم به خانهٔ خمار می‌کشی

گفتی سر تو بستهٔ فتراک ما شودسهل است اگر تو زحمت این بار می‌کشی

با چشم و ابروی تو چه تدبیر دل کنم؟وه زین کمان که بر من بیمار می‌کشی

بازآ که چشم بد ز رخت دفع می‌کندای تازه گل که دامن از این خار می‌کشی

حافظ دگر چه می‌طلبی از نعیم دهرمی می‌خوری و طرهٔ دلدار می‌کشی

متن بر پایه تصحیح قاسم غنی و محمد قزوینی، به نقل از گنجور.

اگر با نیت آمده‌اید

آنچه داری کافی است؛ قدرش را بدان. اگر کسی از تو دوری می‌کند، دعای خیرت برایش سپر بلاست.

تعبیر کامل فال با شاه‌بیت و شاهد این غزل

فال حافظ رسمی فرهنگی و سرگرمی است، نه پیشگویی.

درباره این غزل

غزلی در ستایش زیبایی یار با ردیف «می‌کشی». با این رقم خوشی که بر گل رخسار می‌کشی، بر صفحه گل و گلزار خط بطلان می‌کشی. بیت دوم تصویری زیباست: اشک حرم‌نشین خلوتخانه مرا از آن سوی هفت پرده به بازار می‌کشی؛ یعنی رازم را فاش می‌کنی. بیت هفتم دعوت به بازگشت است: بازآ، که چشم بد را از رخت دور می‌کند؛ ای گل تازه که دامن از این خار (من) درمی‌کشی. بیت پایانی: حافظ، دیگر از نعمت روزگار چه می‌خواهی؟

شرح بیت‌ها

بیت ۱زین خوش رقم که بر گل رخسار می‌کشی / خط بر صحیفهٔ گل و گلزار می‌کشی

با این رقم خوشی که بر گل رخسار می‌کشی، بر صفحه گل و گلزار خط بطلان می‌کشی.

بیت ۲اشک حرم‌نشین نهان‌خانهٔ مرا / زان سوی هفت‌پرده به بازار می‌کشی

اشک حرم‌نشین خلوتخانه مرا از آن سوی هفت پرده به بازار می‌کشی.

بیت ۴هر دم به یاد آن لب میگون و چشم مست / از خلوتم به خانهٔ خمار می‌کشی

هر دم به یاد آن لب میگون و چشم مست، مرا از خلوتم به خانه باده‌فروش می‌کشی.

بیت ۷بازآ که چشم بد ز رخت دفع می‌کند / ای تازه گل که دامن از این خار می‌کشی

بازآ، که (دعای من) چشم بد را از رخت دور می‌کند، ای گل تازه که دامن از این خار درمی‌کشی.

بیت ۸حافظ دگر چه می‌طلبی از نعیم دهر / می می‌خوری و طرهٔ دلدار می‌کشی

حافظ، دیگر از نعمت روزگار چه می‌طلبی؟ می می‌خوری و زلف دلدار را می‌کشی.

معنی واژه‌ها

رقم
نقش، خط
صحیفه
صفحه
حرم‌نشین
پرده‌نشین
هفت‌پرده
لایه‌های چشم
کاهل‌رو
کندرو
خمار
باده‌فروش
فتراک
ترک‌بند زین
نعیم دهر
نعمت روزگار